Hành trình nuôi dạy con cái luôn đầy rẫy những khó khăn, đặc biệt là khi cha mẹ phải đối mặt với tình trạng em bé hay vung tay đánh người. Bạn có thể vô cùng bối rối khi thấy con giơ tay tát bạn bè, hay thậm chí đánh cả ông bà và cha mẹ. Đứng trước nỗi lo sợ con lớn lên sẽ mang khuynh hướng bạo lực, việc tìm hiểu đúng cách xử lý trẻ đánh người chính là chìa khóa quan trọng nhất để giúp con điều chỉnh hành vi kịp thời.

Tuy nhiên, thực tế em bé đánh người không phải là xấu. Đây hoàn toàn không phải là dấu hiệu của một đứa trẻ hư. Lý do đơn giản là vì con chưa biết cách biểu đạt. Não bộ của trẻ nhỏ vẫn chưa phát triển hoàn thiện. Con chưa thể kiểm soát tốt mọi hành vi của mình.

Những sai lầm cần tránh và định hướng xử lý khoa học

Khi thấy con đánh người, cha mẹ đừng cười đùa. Việc dỗ dành nựng nịu lúc này cũng là một sai lầm lớn. Bạn cũng tuyệt đối không được dùng đòn roi đánh lại trẻ. Cách làm đúng là giảm bớt sự chú ý vào đó. Bạn không nên quá tập trung vào hành vi đánh người. Thay vào đó, hãy giúp con tìm cách giải tỏa thay thế.

Vậy cụ thể những người làm cha mẹ như chúng ta nên làm gì? Hãy cùng tìm hiểu ba bước quan trọng ngay dưới đây. Những bước này sẽ giúp bạn giải quyết triệt để vấn đề.

Bước 1: Tìm hiểu nguyên nhân vì sao trẻ đánh người

Bước đầu tiên luôn là việc tìm hiểu rõ nguyên nhân gốc rễ. Chỉ khi hiểu con, bạn mới có thể giúp đỡ con. Trên thực tế, có ba lý do chính khiến trẻ làm vậy.

Thứ nhất, khả năng diễn đạt ngôn ngữ của trẻ còn hạn chế. Trẻ nhỏ vốn có vốn từ vựng vô cùng ít ỏi. Con rất muốn mượn một món đồ chơi của bạn. Hoặc con cảm thấy cô đơn và muốn được ôm ấp. Nhưng con lại không thể nói ra suy nghĩ thành lời. Lúc này, cảm giác bực bội và bất lực sẽ xuất hiện. Và đây là lúc con bắt đầu động tay động chân. Việc đánh là cách con “nói” rằng con đang cần thứ gì đó.

Thứ hai, con hoàn toàn không thể biểu đạt được cảm xúc. Trẻ em thường trải qua những cảm xúc rất mạnh mẽ. Nhiều lúc em bé đang rất vội vã hoặc sốt ruột. Khi cảm thấy tức giận hay buồn bã, con không biết làm sao. Con không biết dùng từ ngữ nào để miêu tả nỗi buồn. Do đó, con chỉ biết trút giận thông qua việc đánh người khác. Hành động này giúp con giải phóng năng lượng tiêu cực bên trong.

Thứ ba, trẻ hoàn toàn không hiểu về ranh giới xã hội. Khái niệm về không gian cá nhân vẫn còn quá xa lạ. Em bé vẫn chưa phân biệt được sự khác biệt trong hành động. Con không biết ranh giới giữa việc sờ chạm và việc đánh đau. Đôi khi con chỉ muốn gây sự chú ý với bạn bè. Nhưng lực tay quá mạnh khiến hành động biến thành cái tát.

Quan sát để đưa ra cách xử lý phù hợp

Cho nên, cách xử lý trẻ đánh người là cha mẹ cần bình tĩnh và quan sát con trước tiên. Hãy xem con thường đánh người trong những trường hợp cụ thể nào. Việc ghi chép lại các tình huống này là rất hữu ích.

Bước 2: Phân chia cách xử lý theo từng trường hợp cụ thể

Sau khi đã tìm ra nguyên nhân, Cách xử lý trẻ đánh người sẽ có cách giải quyết riêng biệt cho mỗi trường hợp.

Nếu nguyên nhân là do vấn đề ngôn ngữ thì sao? Bạn hãy kiên nhẫn dạy bé sử dụng các từ vựng đơn giản. Các cử chỉ giao tiếp đơn giản cũng mang lại hiệu quả cao. Ví dụ, bạn có thể dạy con nói từ “muốn”. Hãy làm mẫu cho con thấy nhiều lần trong ngày. Khi con làm đúng, cha mẹ phải lập tức khen ngợi. Sự khích lệ sẽ giúp con ghi nhớ lâu hơn.

Nếu nguyên nhân là do vấn đề về cảm xúc thì sao? Bạn cần thể hiện sự chấp nhận cảm xúc của con trước tiên. Tuyệt đối không phán xét hay chê bai cảm xúc của trẻ. Hãy giúp con nói ra cảm giác và lý do tại sao. Ví dụ: “Mẹ biết con đang rất tức giận vì mất đồ chơi”. Sau đó dạy con dùng những hành động an toàn để thay thế. Bạn có thể dạy con dậm chân thật mạnh xuống mặt đất. Hoặc đưa cho con chơi với một quả bóng mềm để bóp. Những cách này giúp con giải tỏa căng thẳng rất tốt. Con sẽ không làm tổn thương ai mà vẫn xả được giận.

Xử lý trường hợp trẻ đánh người để thu hút sự chú ý

Trường hợp nếu con chỉ đang khao khát cần sự chú ý. Vậy chúng ta hãy dành ra ít nhất 10 phút mỗi ngày. Hãy toàn tâm toàn ý chơi đùa cùng với con yêu. Tắt điện thoại và bỏ qua mọi công việc khác. Khi con có dấu hiệu định đánh người khác để thu hút bạn. Bạn hãy thật bình tĩnh cầm lấy tay con. Hãy nhìn con và nói bằng giọng nhẹ nhàng: “Mẹ ở đây”. Hãy hướng dẫn con cách chạm nhẹ nhàng vào tay người mẹ. Sau đó, hãy nhanh chóng giúp con chuyển hướng sự chú ý. Đưa cho con một cuốn sách hoặc món đồ chơi mới lạ.

Bước 3: Lặp lại lời dạy và luôn duy trì sự kiên nhẫn

Nuôi dạy một đứa trẻ là một hành trình dài. Cha mẹ không thể nóng vội muốn có kết quả ngay lập tức. Phụ huynh phải luôn kiên nhẫn mỗi khi trẻ đánh người ta.

Khi sự việc xảy ra, hãy hít một hơi thật sâu. Bạn hãy từ từ ngồi xuống sao cho ngang tầm mắt với con. Hãy nhìn thẳng vào mắt con với ánh nhìn thật chân thành. Sau đó bạn nhẹ nhàng nói rằng: “Con đang rất tức giận đúng không?”. Hãy để con cảm thấy bản thân mình được thấu hiểu. Sau đó nói tiếp: “Nhưng việc đánh người sẽ làm bạn đau đó”. “Chúng ta không được phép làm đau người khác”. “Chúng ta có thể dậm chân như thế này nhé”.

Hãy đứng lên và làm mẫu hành động dậm chân cho con xem. Việc này giúp con dễ dàng bắt chước theo. Hầu hết các trẻ em đều sẽ bắt đầu từ từ thay đổi. Quá trình thay đổi này không diễn ra trong một đêm. Nó thường cần kéo dài liên tục từ 2 đến 4 tuần. Việc lặp đi lặp lại những lời hướng dẫn là rất quan trọng. Bạn phải nhất quán trong cách xử lý hàng ngày.

Cách xử lý trẻ đánh người quan trọng là sự đồng lòng của gia đình. Cả gia đình đều phải áp dụng chung một phương pháp giáo dục. Ông bà không được bênh vực khi cha mẹ đang dạy dỗ con. Sự thống nhất sẽ giúp trẻ không bị bối rối hay nhầm lẫn.

Những lưu ý y tế quan trọng cha mẹ cần ghi nhớ

Trong quá trình đồng hành, xin phụ huynh nhất định phải chú ý. Đôi khi hành vi đánh người không chỉ là vấn đề tâm lý. Nó có thể là dấu hiệu của một số rối loạn phát triển. Hãy quan sát kỹ nếu khi em bé đánh người có biểu hiện khác. Đó là các biểu hiện bất thường đi kèm theo.

Ví dụ như trẻ bị chậm phát triển ngôn ngữ quá nghiêm trọng. Trẻ đến ba tuổi mà vẫn chưa nói được từ đơn nào. Hoặc trẻ luôn né tránh việc giao tiếp bằng ánh mắt với người lớn. Trẻ không phản hồi khi được gọi đúng tên của mình. Nếu nhận thấy điều này, xin hãy đưa trẻ đến gặp bác sĩ ngay. Các chuyên gia y tế sẽ giúp thăm khám kịp thời. Sự can thiệp sớm luôn mang lại kết quả tốt đẹp nhất.

Hãy bao dung với sự trưởng thành của con

Tuy nhiên, bạn cũng đừng vội vàng bi quan hay lo lắng quá. Trong hầu hết tất cả các trường hợp thường gặp trong đời sống. Việc em bé đánh người chỉ là một giai đoạn phát triển bình thường. Nó giống như những con sóng nhỏ trong quá trình trưởng thành của con. Khi sóng qua đi, mặt biển sẽ lại trở nên phẳng lặng.

Trẻ sẽ học được cách giao tiếp và ứng xử tốt hơn. Trẻ sẽ trở thành một người biết yêu thương và sẻ chia. Cha mẹ chính là người lái đò kiên nhẫn nhất. Hãy luôn yêu thương và bao dung với những lỗi lầm của trẻ. Chúc các gia đình luôn hạnh phúc và nuôi con khỏe mạnh.

————————————————————————————————————————————————-

Bài viết được biên soạn bởi Đội ngũ chuyên gia Giáo dục tại Trung tâm Dịch Vụ Giáo Dục Gia Đình Việt Nam.

Mọi thông tin thắc mắc và góp ý, xin vui lòng liên hệ:

• Đơn vị: Công ty TNHH Khoa học Công nghệ Ánh Huy (Anh Huy EdTech)

• Địa chỉ trụ sở: BT6 Lô 3, KĐT Hạ Đình, Phường Thanh Xuân Nam, Quận Thanh Xuân, Hà Nội, Việt Nam

• Hotline hỗ trợ 24/7: +84965912366

• Email tiếp nhận thông tin: anhhuyedtech@gmail.com

• Website chính thức: anhhuyedtech.edu.vn

• Fanpage: https://www.facebook.com/vienchamethongthai